Alergia

alergia na pyłki

Alergia to nadmierna reakcja układu odpornościowego na bodźce zewnętrzne. Jest to rodzaj przewlekłej choroby wymagającej stałego leczenia. Alergię określa się mianem choroby cywilizacyjnej, gdyż jej nasilenie obserwuje się w krajach wysokorozwiniętych gdzie są lepsze warunki sanitarne i higieniczne, a mimo to większy odsetek ludzi ma z nią problem.

Alergeny

Oddziaływanie układu odpornościowego człowieka na czynniki i substancje zewnętrzne jest pożądane, gdyż chroni organizm przed szkodliwymi drobnoustrojami. Jednak istnieje spora grupa czynników, które u osób nadwrażliwych powodują nadmierną reakcję. Układ immunologiczny błędnie rozpoznaje niegroźne substancje jako bardzo szkodliwe, wywołując gwałtowną reakcję alergiczną.

Podstawą leczenia alergii jest dokładne rozpoznanie alergenu, czyli czynnika drażniącego. Medycyna rozróżnia kilkadziesiąt tysięcy substancji mogących wywoływać reakcję alergiczną. Ze względu na sposób kontaktu można je podzielić na alergeny wziewne, pokarmów i uczulające przez dotyk.

Alergeny Najbardziej popularne są alergeny wziewne, np.:

  • roztocza kurzu,
  • sierść zwierząt,
  • pyłki roślin,
  • pyły przemysłowe
  • zarodniki pleśni,
  • pierze i wełna

Alergeny pokarmowe to najczęściej:

  • mleko krowie,
  • białko jaja kurzego,
  • cielęcina i wołowina,
  • ryby i skorupiaki,
  • orzechy i migdały,
  • owoce cytrusowe,
  • czekolada,
  • pomidory

Alergeny uczulające przez kontakt ze skórą:

  • środki czystości, proszki do prania
  • kosmetyki
  • metalowe guziki i monety

Kalendarz pylenia roślin

Alergia wziewna to uczulenie na pyłki roślin. Ten rodzaj alergenu najbardziej aktywny jest na wiosnę i latem. W zamieszczonej poniżej tabelce zaznaczone są okresy najsilniejszego pylenia drzew i innych roślin.

Alergen \ m-c I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII
Leszczyna
Olcha
Wierzba
Topola
Wiąz
Brzoza
Dąb
Jesion
Trawy
Cladospoeium
Alternaria
Grab
Szczaw
Pokrzywa
Babka lancetowana
Tymotka
Żyto
Buk
Komosa
Bylica
Lipa drobnolistna
Bylica pospolita

= brak pylenia
= słabe pylenie
= silne pylenie
= bardzo silne pylenie
= niebezpieczne pylenie

Reakcja alergiczna

Pierwszą reakcją układu odpornościowego jest produkcja przeciwciał odpowiednich dla substancji drażniącej. Ponowne zetknięcie z tym samym alergenem powoduje bardziej gwałtowną reakcję, może to być np.:

  • nasilony katar i zatkania nosa,
  • łzawienie spojówek,
  • rumień lub zaczerwienienie,
  • wysypka,
  • bąble na skórze,
  • ból brzucha i biegunka.
  • ostry atak duszności i kaszlu
  • obrzęki krtani
  • wstrząs anafilaktyczny

Oczywiście najgorszym objawem będzie wstrząs anafilaktyczny, wywołany np. użądleniem. Może prowadzić do niewydolności oddechowej lub zapaści układu krążenia. Jeśli u osoby użądlonej obserwujemy nudności, wymioty, zawroty głowy, duszność, osłabienie lub nawet utratę przytomności, należy bezzwłocznie wezwać lekarza.


Rozpoznanie alergenu

Rozpoznanie alergenu

Sprawa jest prosta gdy reakcja alergiczna nastąpiła w niedługim czasie od oddziaływania czynnika uczulającego. Jeśli na przykład bez innej przyczyny wystąpi gwałtowny kaszel lub ostry katar to z dużym prawdopodobieństwem można twierdzić, że jest to katar sienny, a alergenem są pyłki roślinne lub kurz z roztoczami.

Alergeny pokarmowe powodują bóle brzucha, wymioty i biegunkę. Natomiast zaczerwienienia na skórze, bąble i wysypka to może być reakcja na bezpośredni kontakt alergenu ze skórą.

Nawet jak wiemy, że powodem uczulenia jest alergen, potrzebne są wnikliwe badania laboratoryjne aby sprecyzować który. Najczęściej stosuje się testy skórne, punktowe lub płatkowe z niewielką ilością próbki, każdego z alergenów. Przez obserwacją zaczerwienienia skóry można określić na który czynnik organizm nieprawidłowe reaguje.

Diagnozowanie uczulenia na pokarmy przeprowadza się metoda eliminacyjną, wykluczając potrawy, których organizm nie akceptuje.

W przypadku astmy potrzebne są już specjalistyczne badania spirometryczne, porównujące ilość powietrza wdychanego i wydychanego z płuc. Pomocne są też wziewne testy prowokacyjne.

Leczenia alergii

Leczenie można rozpocząć dopiero po dokładnym zdiagnozowaniu alergenu. Podstawą jest odizolowanie chorego od czynników drażniących, a dopiero w drugiej kolejności podawanie odczulaczy i innych środków farmakologicznych.

Pomimo dużego postępu w medycynie i coraz większej wiedzy o alergii, leczenie tej choroby jest nadal trudne. Jest to schorzenie przewlekłe. Zwykle nie ma na to środków skutecznych w 100 procentach. Zadaniem lekarzy jest ograniczenie wpływu alergenu na organizm pacjenta, przez unikanie go i podawanie odczulaczy zwiększających odporność.

Bywa, że uczulenia samoistnie ustąpi z wiekiem, a niekiedy trzeba się z tym męczyć przez całe życie. Najlepsze efekty uzyskuje się w leczeniu alergii pokarmowej i na ukąszenia owadów. Najmniej skuteczne jest leczenie uczulenia na pyłki. Nawet w tym przypadku pomoc lekarza jest konieczna, bo wskaże choremu jakich alergenów ma unikać, a w przypadku uczulenia, zmniejsza reakcją alergiczną, pozwalając mu normalnie żyć.

Wielu zagrożeń alergicznych można uniknąć, gdy się wie co może szkodzić. W przypadku uczulenia na odchody roztocza, właściwa profilaktyką jest usunięcie dywanów, mebli tapicerowanych i częste odkurzanie specjalnym odkurzaczem bezpyłowym. Przy uczuleniu na sierść lub pióra ptaków, nie wolno takich zwierząt trzymać w domu. Jeśli alergik ma wrażliwą skórę nie wolno stosować niektórych proszków do prania, środków czystości i kosmetyków. Dla niektórych osób szkodliwe mogą być bakterie z nieczyszczonych urządzeń klimatyzacyjnych, w takim przypadku też lepiej zrezygnować z klimatyzacji.

Nie zawsze da się unikać alergenów w powietrzu, nawet jak wiemy, że jest okres pylenia to nie da się cały czas ukrywać w domu. Pomocne są tu środki przeciwobrzękowe: ksylometazolina i leki przeciwhistaminowe. W aptekach jest coraz więcej dobrych leków pomagających alergikom, należy korzystać z pomocy alergologów przy ich doborze, wtedy nawet w najtrudniejszym okresie pylenia można normalnie żyć i pracować.

Skąd się biorą alergie?

Problem alergii coraz bardziej nasila się w kolejnych pokoleniach. Jest to cena jaką płacą rozwinięte społeczeństwa za postęp cywilizacyjny. Paradoksalnie w krajach słabo rozwiniętych, gdzie nie dba się zbytnio o higienę, problem alergii jest marginalny.

Dzieci wychowują się w coraz bardziej sterylnych warunkach i ich organizm nie jest uodporniony na niektóre czynniki, które normalnie występują na łąkach i wokół nas. Zmienia się też nasza dieta. Wiele naturalnych składników zastępowanych jest dodatkami chemicznymi, spożywamy więcej żywności wysoko-przetworzonej i tej modyfikowanej genetycznie.

Wkrótce w naszym społeczeństwie będzie jeszcze więcej alergików, bo coraz bardziej izolujemy się od natury, dlatego nie możemy się stopniowo uodparniać na naturalne związki występujące w środowisku.


Porozmawiaj na ten temat:


Polecamy

Szukaj u nas

Kontakt

W sprawach publikacji lub reklamy

Email:

Disclaimer

Nasze artykuły chronione sa prawami autorskimi.